نوروسافاری | به عقیده جف مکینز و کافوی جیراسا از دانشگاه دوک، آنهایی که نسبت به علائم شبیه به افسردگی آسیب پذیرتر هستند، در مقایسه با آنهایی که مقاوم ترند، شبکه فعالیتهای الکتریکی مغزی متفاوتی را نشان میدهند. براساس مطالعه جدید دانشمندان علوم اعصاب و مهندسین برق دانشگاه دوک، بررسی ارتباطات الکتریکی بین نواحی مختلف مغز میتواند روش نوینی برای پیشبینی افسردگی و پیشگیری از آن فراهم آورد. به گزارش نوروسافاری به نقل از وبسایت دانشگاه دوک، محققان شبکه هایی از فعالیتهای الکتریکی مغزی را کشف کرده اند که بیشتر مستعد بروز علائم شبیه به افسردگی پس از یک واقعه استرسزا هستند و در موارد مقاوم نسبت به افسردگی دیده نمی شوند. اگر این یافته ها که در حیوانات آزمایشگاهی به دست آمده درموارد انسان نیز تأیید شود، میتواند به عنوان اولین قدم به سوی آزمایشی برای پیشبینی آسیب پذیری فرد نسبت به بروز بیماریهای روانی مانند افسردگی تلقی شود. دکتر کافوی جیراسا، دانشیار روانپزشکی و علوم رفتاری، نوروبیولوژی و مهندسی پزشکی در دانشکده پزشکی دانشگاه دوک بیان میکند: ما اساساً نقشه الکتریکی افسردگی در مغز را تهیه می کنیم. ما امیدواریم این نقشه بتواند به عنوان نشانه ای پیشبینی کننده برای افسردگی باشد، همانطور که فشارخون پیشبینی کننده این واقعیت است که در نهایت فرد دچار حمله قلبی یا سکته مغزی خواهد شد. این مطالعه اول مارچ در مجله Cell منتشر شد. اکثر افراد عوامل استرسزای فراوانی را در طول زندگی تجربه میکنند. مرگ عزیزان، از دست دادن شغل و یا دریافت تشخیصهای پزشکی چالش برانگیز میتواند موجب بروز احساسات عمیقی مانند اندوه، ناراحتی، اضطراب و یا خشم شود. در حالی که برخی افراد قادرند نسبتاً به سرعت از این عوامل استرسزا رهایی یابند، دیگر افراد در معرض بیماریهای روانی مانند افسردگی و اضطراب قرار میگیرند. در طول سه دهه گذشته، دانشمندان علوم اعصاب از روشهای تصویربرداری و مشاهده فعالیتهای الکتریکی برای مطالعه این که چگونه فعالیت نواحی خاصی در مغز میتواند زمینه را برای ابتلا به بیماری روانی مهیا سازد، سود جسته اند. در سال ۲۰۱۲، جیراسا و مشاور او، دکتر میگل نیکوللیس روشی را برای نظارت بر فعالیت الکتریکی مغز موش ابداع کردند که نه تنها فعالیت مغزی در یک ناحیه منفرد، بلکه فعالیت نواحی متعددی را بهصورت همزمان نشان میداد. نتایج حاکی از آن است که نواحی مختلفی از مغز با یکدیگر دست اندر کار بروز حالتهای روانی مشخصی هستند. جیراسا بیان میکند: شما میتوانید مناطق مغزی متفاوت را به عنوان آلات موسیقی منحصر به فرد در یک ارکستر در نظر بگیرید. ما نه تنها علاقه مند به آشنایی با هریک از آلات موسیقی هستیم، بلکه در پی چگونگی سازگاری این آلات با یکدیگر برای تولید یک موسیقی میباشیم. در آزمایشات مربوط به این مطالعه، هر موش با موشی بزرگتر و پرخاشگرتر درون قفس قرار داده شد. پس از ده روز اقامت در کنار این هم اتاقی ستیزه جو، بسیاری از موشها علائمی را بروز دادند که شبیه به علائم افسردگی در انسان، ازجمله اضطراب، اجتناب اجتماعی و اختلالات خواب بود. جیراسا و همکارش دکتر رینبو هلتمن، قبل و بعد از تجربه این استرس، فعالیت مغزی را در هفت ناحیه مغزی متفاوت که با افسردگی در ارتباط است، ازجمله قشر پریفرونتال، آمیگدال و هیپوکامپ بررسی کردند. کایل اولریک، دیوید کارلسون و لارنس کارین، با استفاده از تکنیکهای یادگیری ماشین که توسط آنها تولید شده بود، «موسیقی» مغز هر موش را ساختند. آنها دریافتند که موشهایی که علائم شبیه به افسردگی را بروز داده، در هر دو مرحله قبل و بعد از آزمایش استرس، الگوهای فعالیت مغزی متفاوتی را نسبت به موشهای مقاومتر نشان داده اند. جیراسا بیان میکند که این نتایج علاوه بر پیشگیری از افسردگی، برای درمان آن نیز میتواند مفید باشد. او میگوید: تا به امروز، مؤثرترین درمان برای افسردگی درمان با استفاده از الکتروشوک بوده، اما با عوارض جانبی فراوانی همراه است. شاید این امکان وجود داشته باشد که برای ایجاد روش درمانی فاقد عوارض جانبی الکتروشوک، بتوان ناحیه ای دقیق را به شیوه ای صحیح توسط جریان الکتریکی هدف قرار داد. کانر لیستن، استادیار علوم اعصاب و روانپزشکی دانشکده پزشکی ویل کورنل که دست اندر کار این مطالعه نبوده است، بیان میکند که مشاهده شبکه های فعالیت الکتریکی مغز نویدبخش آن است که نه تنها درک درستی از افسردگی، بلکه درک بهتری از تمامی اختلالات روانی دیگر را به دست دهد. او در ایمیلی بیان کرد: بسیاری از دانشمندان بر این باورند که علائم رفتاری و بالینی مربوط به بسیاری از حالتهای روانپزشکی – نه تنها افسردگی- از تغییرات در شبکه های مغزی نشات میگیرد. این گزارش، رویکرد جدیدی را معرفی میکند که ترکیبی از یادگیری ماشین و دیگر روشهای آماری پیشرفته با ثبت چند مداری از مغز موش میباشد و میتواند الهام بخش محققان دیگر برای استفاده از همین روشها با هدف بهبود درک ما از زیربنای بیولوژیک اشکال دیگر اختلالات روانی باشد. ترجمه: مریم شجاعی - وبسایت نوروسافاری لینک مقاله در ژورنال سلول: Brain-wide Electrical Spatiotemporal Dynamics Encode Depression Vulnerability لینک گزارش خبری: Networks of Brain Activity Predict Vulnerability to Depression