شکل مغزتان نشانه شخصیت شماست!/شواهدی جالب از تحلیل تصاویر مغزی

نوروسافاری | طبق نتایج یک مطالعه‌ی جدید، شکل مغز می‌تواند سرنخ‌های شگفت‌انگیزی از شیوه‌ی رفتار (شخصیت) و ریسک ابتلا به بیماری‌های روانی افراد در اختیار ما قرار می‌دهد.

به گزارش نوروسافاری به نقل از وبسایت خبری دانشگاه فلوریدا استیت، دانشیار دانشکده پزشکی دانشگاه فلوریدا استیت، دکتر آنتونیو تراچیانو، برای آزمایش ارتباط بین ویژگی‌های شخصیتی و ساختار مغز به گروهی از محققان از آمریکا، بریتانیا و ایتالیا ملحق شد. مطالعه‌ی این گروه که در ژورنال Social Cognitive and Affective Neuroscience منتشر شده است، تفاوت‌های آناتومی مربوط به کورتکس مغز (خارجی‌ترین قسمت مغز) شامل سه ویژگی ساختاری ضخامت، مساحت و چین خوردگی را مورد مطالعه قرار داده و ارتباط این ویژگی‌های ساختاری را با پنج ویژگی عمده‌ی شخصیتی، بررسی کرده است.

مطلب مرتبط: آناتومی مغز انسان

پنج ویژگی شامل این موارد است: ۱- عصبی‌بودن، به معنای تمایل به بودن در شرایط احساسی منفی؛ ۲- برونگرایی، به معنای تمایل به اجتماعی و با اشتیاق بودن؛ ۳- ذهن باز، به معنای میزان روشن‌فکر بودن فرد؛ ۴- سازش‌پذیری، به عنوان معیاری برای سنجش میزان نوع دوستی و تمایل به همکاری کردن؛ و ۵- باوجدان بودن، به عنوان معیاری برای کنترل نفس و قاطعیت.

در این مطالعه از یک پایگاه داده‌ی تصاویر مغزی، متعلق به بیش از ۵۰۰ نفر استفاده شد، که توسط پروژه‌ی Human connectome در دسترس عموم قرار گرفته است. پروژه‌ی Human connectome حاصل تلاشی بلند همتانه از انستیتو ملی سلامت، با هدف نگاشت مسیرهای عصبی (نورونی) مرتبط با عملکردهای مغزی است.

لوکا پاسامونتی، نویسنده ارشد، از دپارتمان علوم اعصاب بالینی دانشگاه کمبریج بیان کرد:

” فرآیند تکامل، آناتومی مغز ما را به نحوی شکل داده است که مساحت و چین خوردگی را با کاهش زخامت کورتکس به حداکثر خود برساند. این عمل مانند کشیدن و تا زدن تکه‌ای ورق پلاستیکی است به طوری که مساحت ورق پلاستیکی افزایش یافته اما ضخامت آن کاهش پیدا می‌کند. ما این موضوع را ‘ نظریه کشش قشری’ می‌نامیم.”

دکتر تراچیانو افزود:

” کشش قشری یک مکانیزم تکاملی کلیدی است که به مغز امکان می‌دهد در حالی که به سرعت توسعه می‌یابد اما همچنان در درون جمجمه‌ی ما جا بگیرد زیرا جمجمه با نرخ بسیار کندتری رشد می‌کند. فرآیند مشابهی در دوران جنینی وقتی در حال رشد هستیم، در دوران خردسالی، نوجوانی و بزرگسالی رخ می‌دهد: ضخامت کورتکس تمایل به کاهش یافتن دارد در حالی که مساحت و چین خوردگی آن بیشتر می‌شود.”

در مطالعه‌ی دیگری، دکتر تراچیانو و دیگران نشان دادند که هر چه سن افراد بالاتر می‌رود، میزان عصبی بودن کاهش پیدا می‌کند به عبارت دیگر افراد در مدیریت احساسات خود بهتر عمل می‌کنند و این در حالی است که سازش‌پذیری و با وجدان بودن افزایش می‌یابد، افراد به تدریج مسئولیت‌پذیرتر می‌شوند و از میزان ستیزه‌جویی آن‌ها کاسته می‌شود.

محققان دریافتند که مقادیر زیاد عصبی‌بودن، که می‌تواند زمینه را برای بروز اختلالات عصبی-روانپزشکی فراهم کند، با ضخامتِ افزایش یافته و همچنین مساحت و چین خوردگیِ کاهش یافته در برخی بخش‌های کورتکس در ارتباط است. مانند بخش پیش پیشانی-گیجگاهی کورتکس.

در مقابل، ذهن باز، که یک ویژگی شخصیتی مرتبط با کنجکاوی و خلاقیت بوده و مزیتی برای نوع‌آوری و تنوع محسوب می‌شود، با الگوی متضادی در ارتباط است: ضخامتِ کاهش‌یافته و مساحت و چین‌خوردگیِ افزایش یافته در برخی از نواحی کورتکس پیش پیشانی.

تصاویر گرفته شده از مغز، به عنوان بخشی از پروژه‌ی Human connectome، همگی متعلق به افراد سالم ۲۲ تا ۳۶ ساله بودند که هیچ گونه سابقه‌ای از بیماری‌های عصبی-روانپزشکی یا بیماری‌های اساسی و مهم نداشتند. ارتباط بین ساختار مغز و ویژگی‌های شخصیتی در افراد سالم و جوان، می‌تواند با افزایش سن تغییر کند و بدین ترتیب یک چارچوب مرجع را برای درک بهتر از ساختار مغز در بیماری‌هایی مثل اوتیسم، افسردگی و آلزایمر فراهم کند.

پاسامونتی گفت:

“مرتبط کردنِ نحوه‌ی ارتباط ساختار مغز با ویژگی‌های شخصیتی پایه، گامی حیاتی برای بهبود درک ما از ارتباط شکل ظاهری مغز با اختلالات خاص حالات روحی، شناختی و رفتاری است. همچنین ما نیاز داریم که درک بهتری از ساختار مغز و عملکرد آن در افراد سالم پیدا کنیم تا قادر باشیم تفاوت‌ها را در بیماری‌های عصب شناختی و روانپزشکی تشخیص دهیم.”

مترجم: سید محمد رضا گواهی – وبسایت نوروسافاری

لینک گزارش خبری در FSU News :

FSU research links brain shape to personality differences

لینک مقاله پژوهشی در ژورنال Social Cognitive and Affective Neuroscience :

Surface-based morphometry reveals the neuroanatomical basis of the five-factor model of personality